De mooiste highlights van Westfriesland: ervaar het echte Holland

Door: Jari van de Sanden

| Leestijd: 21 minuten |

Dit blog is voor iedereen die op zoek is naar het authentieke Holland, maar dan zonder de drukte van Amsterdam. Westfriesland ligt ten noorden van Amsterdam, op ongeveer een halfuur reizen. Hier vind je een gebied vol historische havensteden, kleurrijke tulpenvelden, polders met molens en dijken met uitzicht tot aan de horizon. Kortom: in Westfriesland ligt het typische Hollandse landschap gewoon voor je klaar. Ontdek onze beste tips voor de mooiste highlights van Westfriesland!

  1. Historische gevels aan het water in Hoorn
  2. Tulpenvelden: Westfriesland in volle kleur
  3. Kastelen, havens en stoomkracht in Medemblik
  4. De Westfriese Omringdijk: 126 kilometer uitzicht
  5. Enkhuizen: het leven aan de voormalige Zuiderzee
  6. Ga van molen naar molen in Westfriesland
  7. Proef Hollandse kaas van Westfriese bodem

1. Historische gevels aan het water in Hoorn

Hoorn is een goed beginpunt voor een bezoek aan Westfriesland. In de zeventiende eeuw groeide de stad uit tot een belangrijk centrum voor handel en scheepvaart. Die geschiedenis is nog altijd zichtbaar. Je hoeft er alleen maar voor door de straten te lopen. Begin op de Roode Steen, het centrale plein van de stad. Rondom staan monumentale gebouwen, gezellige terrassen en historische gevels zoals die van de Oude Waag. De meest opvallende gevel is van het Westfries Museum. Het museumgebouw wordt momenteel gerestaureerd en is tot medio 2027 gesloten. Gelukkig blijven de verhalen van Hoorn dichtbij: via een Podwalk ontdek je ze gewoon op straat.

Hoorn is compact, waardoor je makkelijk naar de haven wandelt. Hier passeer je statige koopmanshuizen en oude pakhuizen. Bij het water vind je de opvallende Hoofdtoren, traditionele schepen en kades waar vroeger goederen uit verre landen werden gelost. Vlak bij de haven vind je ook het Oostereiland. Dit voormalige gevangeniseiland heeft nog altijd dikke muren en stevige deuren. Extra leuk: je kunt hier in een oude gevangenis overnachten bij het Hotel Oostereiland.

  • Ontdek de route Podwalk van het Westfries Museum voor een leuke stadswandeling in Hoorn.
  • Bij de Statenpoort beleef je het verhaal van Hoorn met een multimediashow van ongeveer 15 minuten. Dit is mogelijk van dinsdag tot en met zondag van 12.00 tot 17.00 uur. 

Adres Statenpoort: Nieuwstraat 23A, Hoorn

 

    Blijf slapen in Hoorn

    • Heavens Hotel

      Slapen in een kerk doe je niet elke dag. Heavens Hotel zit in de voormalige Grote Kerk van Hoorn. Je overnacht tussen hoge gewelven, oude details en glas-in-loodramen, midden in de binnenstad. Geen standaard hotelkamer dus. Wel een plek met karakter.

      Boek je verblijf

      Heavens Hotel
    • B&B De Kleine Eenhoorn

      Slapen in de binnenstad van Hoorn? Dan zit je hier goed. Dit gezellige appartement ligt op de begane grond, midden tussen de historische straatjes, de haven, cafés en winkels. Alles op loopafstand dus.

      Reserveer een kamer

      B&B De Kleine Eenhoorn

    2. Tulpenvelden: Westfriesland in volle kleur

    In het voorjaar verandert het landschap. De rechte lijnen van de polders krijgen plots kleur. Rood, geel, roze, paars en wit liggen in lange banen naast elkaar. Tulpenvelden vind je onder meer rond Andijk, Bovenkarspel, Hoogkarspel, Opperdoes en Twisk. De tulpen bloeien meestal van half april tot begin mei. De precieze periode hangt af van het weer. Na een warme winter kunnen de bloemen eerder verschijnen. In een koud voorjaar begint de bloei later. Een fietsroute zoals de Westfriese bollenroute is een aanrader om de fleurige tulpenvelden te bekijken.

    Een andere leuke optie voor het zien van het kleurrijke landschap: stap aan boord van de Museumstoomtram tussen Hoorn en Medemblik. Onderweg kom je ook langs weilanden, authentieke dorpen, stolpboerderijen en oude stations. De museumstoomtram wordt in de bloeiperiode omgeturnt tot de Tulpentram, meestal in de tweede helft van april. De trein rijdt dan een stukje langzamer langs de mooiste tulpenvelden zodat je beter van het uitzicht kunt genieten. Tip: de bloemen zien er uitnodigend uit, maar blijf op de openbare weg en loop niet tussen de tulpen. Zo kan iedereen zo lang mogelijk genieten van al het moois!

    • Check de actuele dienstregeling voorafgaand aan je bezoek en reserveer tickets voor de stoomtram.

    Van Dedemstraat 8, Hoorn óf Dam 2, Medemblik

     

      3. Kastelen, havens en stoomkracht in Medemblik

      Medemblik is de oudste stad van Westfriesland. Met verschillende havens dicht bij het centrum kun je dit echt een havenstad vol karakter noemen. Zeilboten, historische schepen en moderne jachten liggen hier naast elkaar. Langs het water vind je terrassen en oude huizen. En bijna overal is het IJsselmeer dichtbij. Authentieker ga je het niet vinden in Holland!

      De bekendste bezienswaardigheid in Medemblik is Kasteel Radboud. Graaf Floris V liet het kasteel in de dertiende eeuw bouwen. Vandaag kun je door de zalen en torens wandelen. Tentoonstellingen en verhalen laten zien hoe het leven in de middeleeuwen eruitzag. Buiten wacht het uitzicht over de stad en het water. Aan de rand van Medemblik staat het Nederlands Stoommachinemuseum. De stoommachines komen opnieuw tot leven: tandwielen draaien, stoom sist en grote onderdelen komen langzaam in beweging. Hier ontdek je hoe stoomkracht hielp om het lage land droog te houden.

      • Het Nederlands Stoommachinemuseum is geopend van dinsdag tot en met zondag van 10.00 tot 17.00 uur. Parkeren kan op het terrein voor het museum.
      • Kasteel Radboud is open van dinsdag tot en met zondag van 11.00 tot 17.00 uur. Je kunt gratis parkeren op het parkeerterrein direct voor de entree van het kasteel. Dit is twee minuten lopen naar het kasteel.

      Adres Kasteel Radboud: Oosterdijk 4, Medemblik
      Adres Nederlands Stoommachinemuseum: Oudevaartsgat 8, Medemblik

       

        Overnacht in Medemblik

        • EuroParcs IJsselmeer

          Bij EuroParcs IJsselmeer slaap je aan het water in Medemblik. Veel vakantiehuizen liggen direct aan brede waterpartijen, soms met eigen aanlegsteiger. Je zit dicht bij het IJsselmeer, de stad en het strand. Handdoek mee, hengel mee, bootje huren.

          Bekijk de vakantiehuizen

          EuroParcs IJsselmeer
        • Hotel Restaurant De Vooroever

          Tussen IJsselmeer en de Grote Vliet ligt De Vooroever. Een familiehotel met restaurant, terras en water vlakbij. Je komt hier voor een bord eten, een nacht slapen, een visstek of een fietsrit langs de dijk. Gewoon goed gelegen, zonder poespas.

          Check de kamers

          Hotel Restaurant De Vooroever

        4. De Westfriese Omringdijk: 126 kilometer uitzicht

        De Westfriese Omringdijk loopt als een lange lijn rond de historische regio Westfriesland. De dijk is ongeveer 126 kilometer lang en ontstond zo’n 800 jaar geleden. Ooit werden verschillende kleinere dijken met elkaar verbonden. Zo ontstond een gesloten ring die het land beschermde tegen het water. Zonder die dijk zou Westfriesland er heel anders uitzien. Vooral een stuk natter.

        Fiets, wandel of rijd zelf over de Omringdijk en ontdek deze geliefde historische route. Vanaf de dijk kijk je uit over het IJsselmeer, Markermeer, polders en dorpen. Onderweg passeer je molens, stolpboerderijen, boomgaarden en historische steden. Je hoeft niet meteen de hele route af te leggen. Kies bijvoorbeeld het traject tussen Hoorn en Medemblik. Of fiets langs het IJsselmeer van Medemblik naar Enkhuizen. Het uitzicht onderweg is prachtig: water aan de ene kant, land aan de andere. Veel Nederlandser wordt het niet.

        5. Enkhuizen: het leven aan de voormalige Zuiderzee

        Enkhuizen is een historische havenstad aan het IJsselmeer, de voormalige Zuiderzee. De stad werd groot door handel, visserij en scheepvaart. Dat verleden zie je nog altijd terug in de havens, grachten en monumentale huizen. Kleine bruggen, oude gevels en boten bepalen het uitzicht. Een van de bekendste gebouwen is de Drommedaris. Deze oude stadspoort staat bij de haven en bewaakte vroeger de toegang tot de stad. Tegenwoordig is het vooral een herkenbaar symbool van Enkhuizen.

        Een niet te missen locatie in Enkhuizen is het Zuiderzeemuseum. Het museum vertelt over het leven rond de voormalige Zuiderzee, voordat de Afsluitdijk werd gebouwd. In het openluchtmuseum wandel je langs een oud Zuiderzeedorp. Ambachtslieden laten zien hoe mensen vroeger netten maakten, touw sloegen en vis rookten. Een stuk kleiner is het Flessenscheepjesmuseum. Het museum zit in een voormalig sluiswachtershuisje en heeft een grote verzameling schepen in flessen. Het blijft een wonderlijk gezicht: complete schepen, gebouwd achter een smalle flessenhals. Hoe dat lukt? Dat geheim ontdek je binnen.

        • Het Zuiderzeemuseum is dagelijks geopend van 10.00 tot 17.00 uur. Je kunt betaald parkeren (€ 7,00 per dag) op het officiële parkeerterrein bij het entreepaviljoen. Vanaf daar vaar je in 15 minuten met de gratis museumveerboot naar het buitenmuseum.
        • Het Flessenscheepjesmuseum is geopend op vrijdag tot en met maandag van 12.00 tot 17.00 uur. Je kunt gratis parkeren op het parkeerterrein achter het station van Enkhuizen. Dit is tien minuten lopen van het museum.

        Adres Zuiderzeemuseum: Wierdijk 12-22, Enkhuizen
        Adres Flessenscheepjesmuseum: Zuiderspui 1, Enkhuizen

         

          Verblijf in het prachtige Enkhuizen

          • B&B De Houten Uil

            B&B De Houten Uil ligt aan de haven van Enkhuizen, vlak bij het station. Je slaapt op de eerste verdieping, met twee tweepersoonskamers, een ontbijtkamer en een badkamer voor jezelf. Klein, rustig en recht aan het water.

            Boek een kamer

            B&B De Houten Uil
          • Hotel De Koepoort

            Ontspan in Hotel De Koepoort, een sfeervol hotel in het hart van Enkhuizen. In een mum van tijd ben je bij alle bezienswaardigheden van deze havenstad.

            Ontdek de goede ligging

            Hotel De Koepoort

          6. Ga van molen naar molen in Westfriesland

          Een Hollands landschap zonder molens? Dat voelt toch niet helemaal af. In Westfriesland staan ze nog altijd tussen dorpen, dijken en open velden. Sommige maalden graan. Andere hielpen om het water uit de polders te pompen. Zo hielden ze het land droog en de inwoners aan het werk. Onze aanraders zijn De Stofmolen in Wijdenes, Molen Ceres in Bovenkarspel en Molen De Lastdrager in Hoogwoud. De molens zijn goed te combineren met een fiets- of autorit over de Westfriese Omringdijk. Check wel even de openingstijden van de molens, want deze zijn niet iedere dag geopend. Ook wanneer de deur gesloten blijft, zijn de molens tussenstops waard.

          • De Stofmolen is niet meer in bedrijf. Je kunt gratis parkeren langs de openbare weg en de molen van de buitenkant bekijken.
          • Molen Ceres is geopend op woensdag en zaterdag van 10.00 tot 16.00 uur. Je kunt gratis parkeren op de naastgelegen parkeerplaats.
          • Molen De Lastdrager is open op zaterdag van 10.00 tot 16.00 uur en doordeweeks als de wieken draaien. Je kunt gratis parkeren in de parkeervakken langs de openbare weg.

          Adres De Stofmolen: Molenweg 1, Wijdenes
          Adres Molen Ceres: Broekerhavenweg 80, Bovenkarspel
          Adres Molen De Lastdrager: Burgemeester Hoogenboomlaan 2, Hoogwoud

           

            7. Proef Hollandse kaas van Westfriese bodem

            Een bezoek aan Holland zonder kaas is niet compleet. In Westfriesland komt die kaas vaak rechtstreeks van de maker. Melk uit de streek wordt verwerkt tot jonge, oude of gekruide kaas. In Hoogwoud vind je Kaasboerderij Berkhout. Hier liggen kazen van verschillende leeftijden naast kleine kazen met bijvoorbeeld komijn, truffel of pesto. Er wordt kaas gemaakt van koeien-, geiten- en schapenmelk. In Enkhuizen kun je bij kaashandel De Graaff van Enkhuysen kazen rechtstreeks van de kaaszolder proeven en als souvenir mee naar huis nemen. Als de kaas thuis niet haalt, dan begrijpen we dat!

            • Kaasboerderij Berkhout is geopend van maandag tot en met zaterdag van 09.00 tot 17.00 uur (zondag gesloten). Je kunt gratis parkeren op het eigen erf direct voor de winkel.
            • De Graaff Van Enkhuysen is geopend van maandag tot en met vrijdag van 09.00 tot 18.00 en op zaterdag van 08.30 tot 17.00 uur.

            Adres Kaasboerderij Berkhout: Gouwe 1B, Hoogwoud
            Adres De Graaff Van Enkhuysen: Westerstraat 71, Enkhuizen

             

            Veelgestelde vragen over Westfriesland

            Westfriesland ligt in de provincie Noord-Holland, ten noorden van Amsterdam. De regio ligt rond steden zoals Hoorn, Enkhuizen en Medemblik en wordt omringd door de historische Westfriese Omringdijk. Westfriesland ligt dus niet in de provincie Friesland.

            Hoorn en Enkhuizen zijn rechtstreeks met de trein bereikbaar vanuit Amsterdam. De reis naar Hoorn duurt ongeveer een halfuur. Naar Enkhuizen ben je ongeveer een uur onderweg. Voor kleinere dorpen en delen van de Omringdijk is een fiets of auto handig.

            Met twee of drie dagen kun je de belangrijkste highlights rustig bekijken. Bezoek bijvoorbeeld Hoorn op de eerste dag, reis via de Historische Driehoek langs Medemblik en Enkhuizen en trek een extra dag uit voor de tulpenvelden of de Westfriese Omringdijk.

            Westfriesland heeft genoeg highlights waar ook kinderen blij van worden. In Enkhuizen stappen gezinnen bij Sprookjeswonderland tussen sprookjes, bootjes, attracties en speelplekken. In het Zuiderzeemuseum kunnen kinderen oud-Hollandse spellen spelen, speurtochten volgen en zelf ontdekken hoe mensen vroeger rond de Zuiderzee leefden. Ook de Museumstoomtram tussen Hoorn en Medemblik is een avontuur op zich. Met de Stoomsafari voeren kinderen onderweg opdrachten uit en ontdekken ze alles over locomotieven, stokers en conducteurs.

            Door: Jari van de Sanden

            Jari schrijft verhalen en artikelen voor Beleef Westfriesland. Daarvoor trekt hij graag de natuur in, op zoek naar plekken met ruimte, karakter en een goed verhaal. Het liefst ontdekt hij wat net buiten de bekende route ligt. Want juist daar laat Westfriesland zich vaak van z’n mooiste kant zien.

            Bekijk alle blogs van Jari van de Sanden