In dit artikel ontdek je wat je in 48 uur kunt doen tijdens een weekend weg in Westfriesland. Deze typisch Nederlandse regio ligt in Noord-Holland, ten noorden van Amsterdam. Denk aan historische havensteden als Hoorn, Medemblik en Enkhuizen, waar oude gevels, pakhuizen en schepen het straatbeeld bepalen. Buiten de steden wacht het vlakke landschap met molens, lange dijken en uitzicht over het Markermeer en IJsselmeer. In het voorjaar kleuren de tulpenvelden de polders. In dit programma ontdek je Westfriesland in precies 48 uur. Perfect voor een weekend weg!
Het programma loopt van vrijdagmiddag tot zondagmiddag: ongeveer 48 uur, verdeeld over drie kalenderdagen.
Dag 1: Starten met rondkijken in historisch Hoorn
- 15.00 uur: Begin op de Roode Steen en start met de podwalk in Hoorn
- 16.00 uur: Wandelen in de haven
- 17.30 uur: Dineren met havenzicht
Dag 2: Met stoom en over water de Historische Driehoek afvinken
Dag 1 - Starten met rondkijken in historisch Hoorn
Hoorn is een logische uitvalsbasis voor je weekend weg in Westfriesland. De historische binnenstad is compact, het station ligt centraal en vanuit de stad reis je eenvoudig verder door Westfriesland. Check eerst in bij je overnachtingslocatie en trek daarna goede wandelschoenen aan.
15.00 uur: Begin op de Roode Steen en start met de podwalk in Hoorn
Wandel naar de Roode Steen. Dit is het centrale plein van Hoorn vol historische en sierlijke gevels. Achter één van deze prachtige gevels bevindt zich het Westfries Museum. Het museumgebouw wordt momenteel gerestaureerd en is tot medio 2027 gesloten. Gelukkig biedt het museum in de Statenpoort een multimediashow met verhalen over Hoorn en kun je een podwalk door de stad en haven lopen. De wandeling duurt een uur en is beschikbaar in het Engels en Duits.
Tijdens de stadswandeling ontdek je hoe handel en scheepvaart Hoorn vormden. Je hoort niet alleen verhalen over rijkdom en ontdekkingsreizen, maar ook over de keerzijde van de wereldhandel. Zo leer je de stad meteen wat beter kennen. Je ziet dus niet alleen de gevels, maar hoort ook wat daarachter schuilging.
16.00 uur: Wandelen in de haven
Als je richting het water loopt, dan kom je vanzelf de oude koopmanshuizen, pakhuizen en kleine straten met eeuwenoude gevels tegen. Rondom de Hoofdtoren, een oude verdedigingstoren, liggen zeilschepen, pleziervaartuigen en oude kades waar vroeger handelswaar aan wal werd gelost. Loop ook zeker even naar de Schuijteskade. Voor de museumhaven vind je historische schepen met ieder een eigen geschiedenis die via een QR-code te beluisteren valt. Eén ding is zeker: je raakt niet uitgekeken in de haven van Hoorn!
17.30 uur: Dineren met havenzicht
Schuif aan bij het gelijknamige Restaurant De Hoofdtoren. Vanuit het restaurant kijk je mooi uit over de historische haven van Hoorn. Op het menu staan visgerechten, vleesgerechten en vegetarische opties. Probeer bijvoorbeeld de specialiteit palingtoast of de vis van de dag. Sluit af met een typische Hollandse kaasplank als daar nog plek voor is. Je dineert hier trouwens niet zomaar naast een historisch monument, maar er middenin. De Hoofdtoren werd in 1532 gebouwd om de haven van Hoorn te verdedigen tegen aanvallen vanaf het water. Aan de zeezijde zijn de muren bijna anderhalve meter dik en er zaten vroeger openingen voor kanonnen en musketten. Wandel nog één rondje langs het water of zoek je hotel op.
Dag 2 - Met stoom en over water de Historische Driehoek afvinken
De Historische Driehoek bestaat uit Hoorn, Medemblik en Enkhuizen. Dit zijn de drie belangrijkste havensteden vol geschiedenis. Hoorn heb je al bezocht. Deze dag staat in het teken van Medemblik en Enkhuizen. Je reist met de Museumstoomtram van Hoorn naar Medemblik, vaart verder naar Enkhuizen en keert met de gewone trein terug naar Hoorn.
10.40 uur: Stap aan boord van de Museumstoomtram
Begin de dag bij het historische tramstation in Hoorn. Zodra de locomotief vertrekt, laat je de stad achter je. Het landschap wordt steeds opener. Weilanden, sloten, dorpen en molens schuiven langzaam aan het raam voorbij. De Museumstoomtram rijdt over de historische spoorlijn tussen Hoorn en Medemblik. Onderweg passeer je onder meer de pittoreske plaatsjes Wognum, Twisk en Opperdoes. Extra bijzonder: in het voorjaar zie je vanuit deze trein de kleurige tulpenvelden. Dan beleef je Westfriesland op haar mooist!
De spoorlijn zelf is trouwens al een bezienswaardigheid. Hij opende in 1887 en is bijzonder compleet bewaard gebleven, inclusief oude stationsgebouwen, bruggen en seinen. Van de oorspronkelijke tien stationsgebouwen staan er nog acht. Zo krijg je onderweg niet alleen het Westfriese landschap mee, maar ook een aardig inkijkje in het reizen van ruim een eeuw geleden.
-
Museumstoomtram Hoorn-Medemblik
Museumstoomtram Hoorn-Medemblik
De locomotief fluit. De stoker schept kolen op het vuur. En jij? Jij stapt in. Bij de Museumstoomtram Hoorn-Medemblik reis je in historische rijtuigen door het Westfriese landschap. Langs weilanden, dorpen en oude stations. Niet snel, wel een stuk leuker. Meer info over Museumstoomtram Hoorn-Medemblik
12.00 uur: Wandelen en lunchen in Medemblik
De Museumstoomtram stopt op het perron van Medemblik, de oudste stad van Westfriesland. Groot is de stad niet, maar dat is juist de charme. Vanaf het station wandel je zo het historische centrum in. Rond de Oosterhaven en Westerhaven liggen oude panden pal aan het water. Zeilboten, historische schepen en moderne jachten liggen er naast elkaar. En waar je ook kijkt: masten, kades en water. Medemblik ligt aan het IJsselmeer en het leven met het water is hier nog altijd goed zichtbaar.
Loop rustig langs de haven en kijk vooral om je heen. De oude gevels staan dicht op elkaar, terwijl er in de havens juist ruimte is voor schepen. Dat contrast geeft Medemblik z’n eigen sfeer: een stad met een lange geschiedenis, maar met een dorps karakter. Tijd voor lunch? Schuif aan bij Het Wapen van Medemblik aan de Oosterhaven. Dit bekende hotel-restaurant ligt midden in het centrum en kijkt vanuit de serre uit over de havens. Op de kaart staan Nederlandse en internationale gerechten. Houd het wel bij een vlotte lunch, want om 13.20 uur wacht alweer het volgende vervoermiddel. Zorg dat je uiterlijk om 13.05 uur bij de boot bent.
13.20 uur: Varen naar Enkhuizen
In Medemblik stap je aan boord van museumschip Friesland. Tijdens de overtocht naar Enkhuizen zie je Westfriesland van een kant die de regio eeuwenlang heeft gevormd: het water. Op het dek kijk je ver uit over het IJsselmeer. De kust verdwijnt langzaam achter je. Zeilboten aan de horizon, meeuwen boven het schip en flink wat wind. Waait het stevig? Dan weet je meteen waarom een jas ook op zonnige dagen geen overbodige luxe is.
Tot 1932 voer je hier over de Zuiderzee, een zoute binnenzee. Na de aanleg van de Afsluitdijk ontstond het IJsselmeer en werd het water langzaam zoet. De tocht duurt ongeveer een uur en een kwartier. Genoeg tijd dus om boven op het dek van het uitzicht te genieten. Wordt het buiten wat te fris? Binnen vind je nog de salon en bar van het schip. Handig bij typisch Hollands weer.
Goed om te weten: de stoomtram rijdt en het museumschip vaart volgens een wisselende dienstregeling. Daarom is het verstandig om vooraf te checken of dit programma op jouw bezoekdag mogelijk is.
14.35 uur: Een duik in het verleden bij het Zuiderzeemuseum
Stap van boord bij het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen. In ’t Zuiderzeedorp ervaar je het vroegere leven rond de voormalige Zuiderzee. Wandel over klinkerstraatjes, kijk binnen bij oude woonhuizen en zie ambachtslieden aan het werk. Van smid en touwslager tot zeilmaker en visroker. Veel van deze ambachten waren onmisbaar voor de visserij en scheepvaart. Zo zie je niet alleen hoe mensen woonden, maar vooral hoe ze leefden mét en ván het water.
En dat dorp? Dat is geen historisch decor dat hier is nagebouwd. Meer dan 140 historische panden komen uit dorpen en steden rond de voormalige Zuiderzee. Huizen, winkels en andere gebouwen werden naar Enkhuizen verplaatst en hier opnieuw opgebouwd. Samen vormen ze een dorp uit het begin van de twintigste eeuw. Loop dus vooral even een voordeur binnen. Achter de gevels ontdek je hoe gezinnen woonden, werkten en hun dagelijks leven organiseerden. ’t Zuiderzeedorp is in 2026 geopend van 28 maart tot en met 25 oktober. Het overdekte Schathuys is vrijwel het hele jaar toegankelijk. Het museum heeft daarnaast uitgebreide informatie in het Engels en Duits.
-
Zuiderzeemuseum
Zuiderzeemuseum
In het Zuiderzeemuseum stap je het leven rond de oude Zuiderzee in. Je loopt door ’t Zuiderzeedorp, ziet ambachten en vaart met de museumveerboot. Binnen wacht het Schathuys, met verhalen over water, werk en wonen. Meer info over Zuiderzeemuseum
18.00 uur: Een avondwandeling en een hapje eten in Enkhuizen
Vanaf het Zuiderzeemuseum wandel je in 15 minuten de historische havenstad in. Enkhuizen werd groot door handel, visserij en scheepvaart. Dat verleden is nog zichtbaar in de havens, grachten, pakhuizen en monumentale woonhuizen. Loop langs de Drommedaris, de herkenbare oude stadspoort bij de haven. Wandel daarna over kleine bruggen en langs de kades. Het centrum is compact, dus je kunt zonder haast een flink deel van de stad bekijken.
Blijf voor het diner in Enkhuizen. Kies een restaurant bij de haven of in de historische binnenstad. Vis ligt voor de hand, maar ook lokale kaas en seizoensproducten passen goed bij de regio. Reis na het eten met de gewone trein terug naar Hoorn. Daar wacht je tweede overnachting.
Dag 3 - Over de Westfriese Omringdijk
Na alle steden en musea is het tijd voor het open landschap van Westfriesland. Huur een fiets in Hoorn bij Fietspoint Ruiter op het station of informeer bij je hotel of ze een fietsverhuur hebben. Niet zo'n zin om te trappen? Maak dan een korte autorit langs een deel van de Westfriese Omringdijk. De hele dijk is ongeveer 126 kilometer lang en omringt de historische regio al zo’n 800 jaar. Losse dijken werden met elkaar verbonden om het lage land tegen het water te beschermen.
09.30 uur: Trappen langs water, dorpen en molens
Je hoeft echt geen tientallen kilometers over de Westfriese Omringdijk af te leggen. Een kort stuk over de dijk is al genoeg om te begrijpen hoe sterk water en landschap hier met elkaar verbonden zijn. Onze aanrader is het traject vanuit Hoorn richting Schellinkhout en Wijdenes. Vanaf de dijk kijk je uit over het Markermeer aan de ene kant en de lage Westfriese polders aan de andere. Onderweg zie je sloten, riet, stolpboerderijen, dorpen en molens. Soms hoor je vooral vogels en wind.
Die dijk ligt hier niet alleen voor het mooie uitzicht. De Westfriese Omringdijk slingert rond het historische Westfriesland en ontstond door verschillende kleinere dijken met elkaar te verbinden. Al eeuwen houdt hij het water buiten en het land bewoonbaar. Vanaf de fiets zie je goed wat dat betekent: water aan de ene kant, land aan de andere. Juist tussen Schellinkhout en Wijdenes voelt het landschap lekker open. De authentieke dorpen liggen langgerekt achter de dijk, terwijl je bovenop vrij zicht houdt over het Markermeer.
Op de route kom je verschillende Hollandse molens tegen. Een mooie tussenstop bij Wijdenes is De Stofmolen, een korenmolen uit 1911 waar nog steeds gemalen wordt. Check vooraf of de molen geopend is, maar ook met een gesloten deur blijft hij een tussenstop waard.
13.00 uur: Lunchen achter de tralies in Hoorn
Keer terug naar Hoorn en zet koers naar het Oostereiland. Dit stukje Hoorn werd tussen 1662 en 1665 aangelegd om de haven uit te breiden. Later zaten hier onder meer de Admiraliteit, een bedelaarsgesticht en een gevangenis. Gevangenen moesten er verplicht werken. Krenten sorteren, bijvoorbeeld.
Tegenwoordig is het Oostereiland een stuk gastvrijer. In het oude gevangeniscomplex kun je fijn lunchen op het Oostereiland. Je zit in de voormalige gevangenis, aan de rand van het Markermeer. Bij mooi weer pak je het terras met uitzicht over het water. Een fijne afsluiting van je weekend weg in Westfriesland. Tip van mij: zoek nog naar een leuk souvenirtje in de museumshop van het Museum van de 20e Eeuw of bij het Toeristisch Informatie Punt.
-
Oostereiland Hoorn
Oostereiland Hoorn
Oostereiland ligt aan de haven van Hoorn. Vroeger zat je hier achter slot en grendel. Nu kom je er voor film, museum, eten, drinken of een nacht in een oude gevangenis. Rauw randje, goed uitzicht. Hoorn op z’n eigenwijs. Meer info over Oostereiland Hoorn
14.00 uur: Nog één rondje door Hoorn
Heb je nog tijd voordat je vertrekt? Wandel dan nog eenmaal door de binnenstad. Vanaf de Roode Steen loop je via smalle straten en oude gevels zo richting de haven. Bij de haven kijk je uit over masten, historische schepen en het Markermeer. Een mooie plek om de afgelopen 48 uur nog even te laten bezinken. Een leuk idee is om Hollandse kaas mee te nemen voor thuis. Tenminste, wanneer je hem niet onderweg al opeet.
Na 48 uur heb je drie historische steden gezien. Je reisde met de museumstoomtram door het Westfriese landschap, voer over het IJsselmeer en stond op een dijk die het land al eeuwen beschermt. En toch heb je lang niet alles gehad. Dat ligt niet aan de planning, maar dat is een goede reden om nog eens terug te komen.
Zoek je nog een overnachtingslocatie voor je weekend in Westfriesland? - Dit zijn unieke hotels in Hoorn: de ideale uitvalsbasis voor dit 48-uursprogramma
-
Oostereiland Hotel
Oostereiland Hotel
Ooit zat je hier je straf uit. Nu boek je er gewoon vrijwillig een nacht. Hotel Oostereiland ligt in een voormalige gevangenis aan de haven van Hoorn. De dikke muren, originele celdeuren en lange gangen herinneren nog aan vroeger. Gezellig klinkt anders. Toch slaapt het verrassend lekker.
-
Ysbrantsz Boutiquehotel
Ysbrantsz Boutiquehotel
Aan de Roode Steen vind je Ysbrantsz. Een boutiquehotel en restaurant met een flinke dosis Hoornse historie. Je schuift er aan voor koffie, lunch, borrel of diner. En daarna? Dan blijf je gewoon slapen in een van de karaktervolle hotelkamers. Wel zo makkelijk.
-
Heavens Hotel
Heavens Hotel
Slapen in een kerk doe je niet elke dag. Heavens Hotel zit in de voormalige Grote Kerk van Hoorn. Je overnacht tussen hoge gewelven, oude details en glas-in-loodramen, midden in de binnenstad. Geen standaard hotelkamer dus. Wel een plek met karakter.
-
B&B De Kleine Eenhoorn
B&B De Kleine Eenhoorn
Slapen in de binnenstad van Hoorn? Dan zit je hier goed. Dit gezellige appartement ligt op de begane grond, midden tussen de historische straatjes, de haven, cafés en winkels. Alles op loopafstand dus.
Veelgestelde vragen over 48 uur in Westfriesland
Dit programma voor Westfriesland loopt van vrijdagmiddag tot zondagmiddag. Dat zijn twee overnachtingen, verdeeld over drie kalenderdagen. Samen vormen ze precies 48 uur.
Hoorn is een handige stad voor je overnachtingen in Westfriesland. De Museumstoomtram vertrekt er en de stad heeft een treinstation met verbindingen naar Enkhuizen en Amsterdam. Liever rustiger aan het water slapen? Dan zijn Medemblik en Enkhuizen goede alternatieven.
Ja. Hoorn en Enkhuizen zijn per trein bereikbaar. Het bijzondere aan dit programma is dat de Historische Driehoek de stoomtram, boot en trein combineert. Voor de dijkroute op zondag is een huurfiets handig.
De Museumstoomtram en het Zuiderzeemuseum zijn geschikt voor gezinnen. Plan met jonge kinderen minder stadswandelingen en meer tijd bij één attractie. Zo blijft het voor iedereen een geweldig weekend.
Dit programma werkt het beste tussen eind maart en oktober. Dan varen de bootdiensten vaker en is ’t Zuiderzeedorp geopend. Bovendien staan in het voorjaar de tulpenvelden vol in bloei en krijgt het landschap allerlei kleuren.